Jak zrobić prosty backup strony internetowej
Kopia zapasowa nie jest projektem informatycznym. To czynność, która przy dobrze ustawionej wtyczce zajmuje dwa kliknięcia i kilka minut czekania — a raz ustawiony harmonogram robi ją potem sam. Jeśli backup zajmuje Ci godzinę, coś jest źle skonfigurowane, bo to ma być najprostsza rzecz w całym utrzymaniu strony.
- Kopię robisz przed każdą zmianą na stronie i dodatkowo według harmonogramu.
- Musi zawierać bazę danych i pliki, i musi leżeć poza serwerem, na którym stoi strona.
- Do podstawowej obsługi wystarcza darmowa wtyczka — sam korzystam z UpdraftPlus.
- Kopię, której nigdy nie przywracałeś, traktuj jak przypuszczenie, a nie jak zabezpieczenie.
Po co w ogóle robić kopię własnej strony
Bo strona to nie jest przedmiot, który stoi w miejscu. To oprogramowanie, które co chwilę coś aktualizuje, i które siedzi na cudzym serwerze.
Sytuacje, w których kopia ratuje sytuację, są dość przewidywalne. Aktualizacja wtyczki rozsypuje układ. Ktoś przypadkiem kasuje podstronę razem z treścią pisaną przez tydzień. Wtyczka zabezpieczająca blokuje dostęp do panelu. Włamanie podmienia pliki. Hosting ma awarię dysku. Żadne z tych zdarzeń nie jest egzotyczne, wszystkie zdarzają się regularnie.
Kopia zapasowa nie chroni przed awarią. Chroni przed tym, żeby awaria kosztowała Cię tydzień pracy zamiast kwadransa.
Jest jeszcze druga korzyść, mniej oczywista: kopia zdejmuje strach przed zmianami. Kiedy wiesz, że masz punkt powrotu, klikasz „aktualizuj" spokojnie zamiast odkładać to miesiącami — a odkładanie aktualizacji to osobny problem, który opisałem przy wersjach PHP.
Kiedy ją robić
Dwie odpowiedzi naraz i obie obowiązują.
zawsze przed
- Aktualizacją wtyczek, motywu albo rdzenia WordPressa
- Zmianą wersji PHP w panelu hostingu
- Przebudową szablonu albo zmianą motywu
- Instalacją nowej wtyczki, zwłaszcza takiej, której nie znasz
- Wklejaniem kodu w pliki motywu
- Przenosinami na inny serwer albo inną domenę
regularnie, według harmonogramu
- Sklep i strona z zamówieniami: codziennie
- Strona z blogiem prowadzonym co tydzień: raz w tygodniu
- Wizytówka, która zmienia się kilka razy w roku: raz w miesiącu
- Zawsze dodatkowo przed każdą pozycją z lewej kolumny
Zasada jest prosta: częstotliwość dobierasz do tego, ile pracy jesteś gotów stracić. Kopia tygodniowa oznacza, że w najgorszym wypadku odtwarzasz tydzień zmian.
Co musi zawierać porządna kopia
Trzy elementy. Brak któregokolwiek sprawia, że w krytycznym momencie masz plik, z którym niewiele zrobisz.
Tu siedzą wszystkie treści: strony, wpisy, ustawienia, zamówienia, dane użytkowników. Kopia samych plików bez bazy to strona bez zawartości.
Motyw, wtyczki i katalog z mediami, czyli wszystkie wgrane zdjęcia i dokumenty. Sama baza bez plików to zawartość bez wyglądu i bez obrazków.
Chmura albo Twój dysk. Kopia leżąca na tym samym koncie hostingowym ginie razem z nim przy awarii i przy włamaniu.
Trzeci punkt jest tym, który najczęściej się pomija, a decyduje o wszystkim. Kopia w tym samym miejscu co oryginał zabezpiecza wyłącznie przed Twoim własnym błędem — i przed niczym innym.
Jak to ustawić: UpdraftPlus krok po kroku
Osobiście korzystam z wtyczki UpdraftPlus: WP Backup & Migration Plugin. Jest darmowa, ma wszystko, czego potrzeba do podstawowego zabezpieczenia strony, i przede wszystkim: kopię wykonasz i przywrócisz sam, z panelu WordPressa, bez dotykania serwera.
-
Instalacja
Wtyczki → Dodaj nową, wpisz UpdraftPlus, zainstaluj i włącz. Po instalacji znajdziesz ją w Ustawienia → UpdraftPlus.
-
Podłącz miejsce w chmurze
Zakładka Ustawienia, sekcja z miejscem docelowym. Wybierz Dysk Google albo Dropbox i kliknij odnośnik autoryzacyjny — wtyczka przeprowadzi Cię przez logowanie. To jest ten krok, którego nie wolno pominąć.
-
Ustaw harmonogram
W tej samej zakładce wybierasz, jak często robić kopię plików i bazy. Przy stronie firmowej zwykle wystarczy raz w tygodniu dla plików i raz na dobę dla bazy.
-
Ustal, ile kopii trzymać
Obok harmonogramu jest pole na liczbę przechowywanych kopii. Dwie do czterech to rozsądny zapas — starsze kasują się same, więc miejsce w chmurze się nie zapycha.
-
Zrób pierwszą kopię ręcznie
Zakładka Kopia zapasowa, przycisk „Utwórz kopię zapasową teraz". Poczekaj, aż pasek dojdzie do końca, i sprawdź, czy pliki faktycznie pojawiły się w chmurze.
-
Przetestuj przywracanie
Ten krok większość ludzi pomija. Przy istniejącej kopii pojawia się przycisk Przywróć — warto raz przejść tę ścieżkę, żeby w kryzysie nie robić tego pierwszy raz w życiu.
Co daje wersja darmowa, a za co się płaci
Darmowa wersja spokojnie wystarcza typowej stronie firmowej i to nie jest okrojone demo.
| Funkcja | Wersja darmowa |
|---|---|
| Kopia na żądanie | Tak, jednym przyciskiem z panelu |
| Automatyczny harmonogram | Tak, osobno dla plików i dla bazy danych |
| Zakres kopii | Baza danych, wtyczki, motywy, media i pozostałe pliki |
| Wysyłka poza serwer | Dysk Google, Dropbox, FTP, poczta i kilka innych |
| Przywracanie | Tak, z panelu WordPressa, bez dotykania serwera |
| Liczba przechowywanych kopii | Do ustawienia samodzielnie |
| Przeniesienie strony na inny adres | Dodatek płatny |
| Kopie przyrostowe i szyfrowanie bazy | Wersja płatna |
Podział funkcji między wersję darmową a płatną bywa aktualizowany razem z wtyczką — przed decyzją warto zerknąć na jej stronę w katalogu WordPressa. Do samego zabezpieczenia strony darmowa wersja wystarcza i nic tu nie trzeba dokupować.
Czy Twoja kopia jest prawdziwa?
Większość osób, które mówią „mam backupy", ma w rzeczywistości jedną albo dwie z tych rzeczy. Zaznacz to, co masz na pewno.
Zaznacz to, co masz u siebie.
Kopia hostingu to nie jest Twoja kopia
Częsty argument brzmi: hosting robi backupy, więc po co druga wtyczka.
Kopie po stronie dostawcy są przydatne i warto o nich wiedzieć, tylko rzadko wystarczają jako jedyne zabezpieczenie. Zwykle sięgają kilku dni wstecz, więc problem zauważony po tygodniu bywa już poza zasięgiem. Często przywraca się z nich całe konto, a nie pojedynczą stronę czy jedną podstronę. Bywają dodatkowo płatne przy odtwarzaniu. No i leżą u tego samego dostawcy, więc przy poważnej awarii albo sporze o konto tracisz jedno i drugie naraz.
Zdrowy układ wygląda tak: kopia hostingu jako zabezpieczenie dodatkowe, Twoja własna kopia w chmurze jako podstawowa. Kosztuje to kwadrans ustawienia raz w życiu.
Nie chcesz grzebać w WordPressie? Ustawię to za Ciebie
To jedna z najprostszych rzeczy, jakie robię — instalacja wtyczki, podpięcie chmury, harmonogram dopasowany do tego, jak często zmieniasz stronę, pierwsza kopia i test przywracania. Robota na kwadrans, więc i rozliczenie jest odpowiednio rozsądne, jednorazowe i bez abonamentu.
Dostajesz przy okazji krótką instrukcję, jak samodzielnie przywrócić stronę, gdybyś kiedyś musiał zrobić to bez mojego udziału. Pełna lista prac jest w katalogu usług, a jeśli coś już się posypało, właściwym miejscem jest podstrona po aktualizacji strona WWW nie działa.
Częste pytania
Jak często robić kopię strony internetowej?
Przed każdą zmianą na stronie oraz dodatkowo według harmonogramu. Przy sklepie codziennie, przy stronie z blogiem raz w tygodniu, przy wizytówce raz w miesiącu. Częstotliwość dobierasz do tego, ile pracy jesteś gotów stracić.
Czy darmowa wersja UpdraftPlus wystarczy?
Do zabezpieczenia typowej strony firmowej tak. Obejmuje kopie na żądanie i automatyczne, bazę danych razem z plikami, wysyłkę na Dysk Google lub Dropbox oraz przywracanie z panelu. Płatne są głównie przenoszenie strony na inny adres i kopie przyrostowe.
Gdzie przechowywać kopię zapasową?
Poza serwerem, na którym stoi strona. Najprościej w chmurze, na przykład na Dysku Google albo w Dropboxie. Kopia trzymana na tym samym koncie hostingowym ginie razem z nim przy awarii i przy włamaniu.
Czy backup od hostingu wystarczy?
Rzadko jako jedyne zabezpieczenie. Zwykle sięga tylko kilku dni wstecz, często przywraca całe konto zamiast pojedynczej strony, bywa płatny przy odtwarzaniu i leży u tego samego dostawcy. Warto go mieć, ale jako uzupełnienie własnej kopii.
Ile trwa zrobienie kopii?
Przy typowej stronie firmowej kilka minut, w tle, bez przerywania jej działania. Ustawienie całości od zera to około kwadransa. Jeśli u Ciebie trwa to godzinami, zwykle znaczy to, że kopia obejmuje pliki, których nie musi obejmować.
Czy mogę przywrócić stronę samodzielnie?
Tak i to jest największa zaleta tego rozwiązania. Przy istniejącej kopii wtyczka pokazuje przycisk przywracania i przeprowadza przez proces krok po kroku. Warto przećwiczyć to raz na spokojnie, zanim będzie potrzebne naprawdę.
Co zrobić, gdy strona już nie działa, a kopii nie ma?
Nie klikać dalej na oślep, bo część działań pogarsza sytuację. Sprawdzić, czy hosting ma własną kopię sprzed awarii, i dopiero potem szukać przyczyny. Sporo takich stron da się odzyskać, tylko zajmuje to więcej czasu niż przywrócenie z kopii.
Chcesz mieć to ustawione raz i z głowy?
Wtyczka, chmura, harmonogram, test przywracania. Rozliczenie jednorazowe, bez abonamentu.
Zapytaj o ustawienie kopii